أبو ريحان البيروني ( مترجم : باقر مظفرزاده )

783

الصيدنة في الطب ( داروشناسى در پزشكى ) ( فارسى )

ابن ماسه و ديگران مىگويند كه اين ريشهء فلفل دراز است . رسائلى : جانشين ريشهء درخت فلفل ، فلفل دراز است . ارجانى : [ اين ] ريشهء درخت فلفل است . ابن ماسويه : جانشين آن فلفل دراز است . ( 1 ) . ريشه Piper betle L . ( سراپيون ، 173 ؛ ابن سينا ، 573 ؛ عيسى ، 20 140 ) يا P . longum L . ( ميمون ، 310 ) . فلفلمويه نيز نوشته مىشود ( II , Dozy ، 280 ) و آن از پيپلمول هندى مىآيد ؛ نك . يادداشت 3 . ( 2 ) . فلفلمون ، فلفلموى ، فلفلموية . ( 3 ) . پىپل‌مول ، از « پيپل » - فلفل دراز ( Platts ، 295 ) و مول - ريشه . 792 . فلنجمشك 1 فرنجمشك 2 نيز [ نوشته مىشود ] . ابو حنيفه : [ اين ] « اصابع الفتيات » 3 است . صهاربخت : [ اين ] « قرنفل بستانى » 4 است . به هندى سله 5 [ ناميده مىشود ] . ( 1 ) . از پلنگ مشك فارسى ؛ I , Vullers ، 371 . اكثر مؤلفان آن را به عنوان Ocimum pilosum W . يا O . basilicum L . ( ريحان ) تعريف مىكنند ؛ سراپيون ، 74 ؛ ابن سينا ، 563 ؛ عيسى ، 1 127 . برخىها مىپندارند كه Calamintha officinalis Monch . است ؛ ميمون ، 47 . ( 2 ) . فرنجمشك را همچون « مشك فرنگى » تفسير مىكنند ؛ I , Vullers ، 110 ؛ II , Dozy ، 262 . ( 3 ) . اصابع الفتيات - « انگشتان زنان جوان » و همين‌گونه است در Lane ، 1647 . ابو حنيفه ، 47 : اصابع القينات - « انگشتان زنان آوازخوان » . ( 4 ) . نك . شمارهء 820 ، Low , pf . ، 355 . ( 5 ) . سلّه ( ؟ ) چنين است در نسخهء الف . نام معروف هندى آن تلسى يا تلسى است ؛ Dutt ، 220 ؛ Platts ، 334 . 793 . فلّ 1 رازى : [ اين ] ريشهء نيلوفر هندى 2 است . در الحاوى [ گفته شده است ] كه داروى معروف هندى است كه نيرويش با نيروى مهرگياه و ميوه‌هايش برابر است . ابو معاذ : اين چوب به هندى 3 است .